De Zwarte Beek is een waterloop met waardevolle structuurkenmerken en een goede waterkwaliteit. Het projectgebied wordt gekenmerkt door een verwevenheid van kleinschalige landbouwpercelen, vochtige tot natte hooilanden, ruigten, broekbossen, beekbegeleidend bos en heidefragmenten. In het zuiden van het projectgebied liggen droge Kempische zandgronden, voornamelijk beplant met naaldhout. Dit gebied bevat een aantal landduincomplexen en herbergt potenties voor heideontwikkeling.
Door de uitbouw van grote aaneengesloten natuureenheden, biedt de vallei van de Zwarte Beek veel mogelijkheden voor natuurontwikkeling.
In het kader van het natuurinrichtingsproject zal er vooral aandacht besteed worden aan het behoud, het herstel en de ontwikkeling van elzenbroekbossen, kleine zeggenvegetaties, vochtige heischrale graslanden, open water en verlandingsvegetaties. Voor deze habitattypes is grondwater heel belangrijk. Daarom moeten we sommige delen van het gebied vernatten. Deze vernatting mag natuurlijk geen nadelige invloed hebben op het leven en werken van de mensen die het gebied gebruiken.
De vallei van de Zwarte Beek biedt ook veel mogelijkheden om de beek haar natuurlijke gang te laten gaan. Op een aantal plaatsen zal de Zwarte Beek terug ruimte krijgen om te kronkelen en te overstromen. Daarnaast zullen we 'ontsnipperingsmaatregelen' nemen om de aanwezige migratiebarrières voor een aantal soorten, zoals de beekprik, op te heffen.
Tenslotte zal in het kader van het natuurinrichtingsproject ook het recreatieve aspect van het gebied bekeken worden. Dit komt neer op een optimale sturing en zonering van de recreatie in het natuurgebied.