Wat zijn mestverwerkingscertificaten?
Mest verwerken kan op verschillende manieren: via composteerbedrijven, via (biologische) mestverwerkende bedrijven, via export naar het buitenland, enzovoort. Landbouwers ontvangen als bewijs certificaten voor de mest die ze verwerken. Die certificaten worden geplaatst op een virtuele certificatenrekening op het Mestbankloket. Dat is een soort zichtrekening waar zowel de Mestbank als de verwerkers certificaten op kunnen storten. Landbouwers kunnen ze onder meer inzetten om te bewijzen dat ze in een bepaald jaar voldeden aan de mestverwerkingsplicht. Die overdracht gebeurt jaarlijks ten laatste op 30 september via het Mestbankloket.
Welke landbouwers zijn mestverwerkingsplichtig?
Landbouwers zijn basisverwerkingsplichtig als ze meer dan 5000 kg stikstof uit dierlijke mest produceren die ze niet zelf kwijt kunnen op eigen gronden. Het stikstofoverschot wordt bepaald door de totale stikstofproductie op te tellen en de afzetmogelijkheid op eigen of gepachte gronden ervan af te trekken. Het gaat veelal om grote, intensieve bedrijven met weinig eigen gronden.
Hoeveel mest u als verwerkingsplichtige landbouwer moet verwerken, varieert per gemeente 
Bekijk het overzicht met de gemeentelijke productiedruk. Gemeentes met een hoge productiedruk vragen om meer te verwerken. Dat percentage wordt ook vermeerderd met 0,6% per extra schijf van 1000 kg netto stikstofoverschot.
Een landbouwer moet ook mest verwerken als hij in het verleden aan bedrijfsontwikkeling na mestverwerking deed of nutriëntenemissierechten overnam mits mestverwerking, maar daarvoor gelden specifieke regels.
Waarom moeten certificaten overgedragen worden?
De landbouwer is eigenaar van zijn certificaten en kan kiezen wat hij ermee wil doen: verkopen, opsparen of ze inzetten om aan de mestverwerkingsplicht te voldoen. Per kalenderjaar zijn er namelijk mestverwerkingscertificaten nodig om te bewijzen dat hij aan zijn plicht van een bepaald jaar voldaan heeft.
Soms moet de landbouwer zelf een tijdje wachten tot de mest effectief verwerkt is en hij de ontbrekende certificaten ontvangt van zijn verwerker. Daarom is er gekozen voor een ruime deadline: om te voldoen aan uw mestverwerkingsplicht van 2023, moet u voor 30 september 2025 de certificaten overgedragen hebben naar de juiste rekening. Na 30 september riskeert u een boete van 2 euro per ontbrekend certificaat.
Wat met landbouwers die te weinig mest verwerken?
Zij kunnen certificaten overkopen van andere landbouwers, mestverzamelpunten of -verwerkingseenheden. De prijs wordt onderling afgesproken. Let wel: de certificaten zijn altijd gekoppeld aan een bepaald jaar. U kunt certificaten van 2024 dus alleen maar gebruiken om te voldoen aan de basisplicht van 2024 of 2023.