Maatregelen lonen, maar blijvende inspanningen noodzakelijk voor waterkwaliteit
De recente meetresultaten van de waterkwaliteit in landbouwgebied tonen een genuanceerd beeld. In het winterjaar 2024‑2025 werd met 11,5% normoverschrijdingen in oppervlaktewater het beste resultaat sinds de start van de metingen gerealiseerd. In winterjaar 2025-2026 bedraagt het overschrijdingspercentage 22,1%. Over de laatste jaren heen zien we globaal een dalende trend. De recente evoluties van de oppervlakte- en grondwaterkwaliteit zijn mee beïnvloed door de weersomstandigheden.
Landbouwers leveren inspanningen om de impact van nutriënten op het milieu te verminderen. De meetresultaten geven aan dat de mestmaatregelen effect hebben op het terrein. De metingen van de waterkwaliteit in het landbouwgebied maken tegelijk duidelijk dat bijkomende inspanningen noodzakelijk blijven om de Europese en Vlaamse waterkwaliteitsdoelen te halen. Het veranderende klimaat onderstreept het belang van klimaatrobuuste landbouwpraktijken die nutriëntenverliezen naar het water verder beperken.
Feiten en cijfers als basis voor beleid
De waterkwaliteit vertoont regionale verschillen. Een gerichte aanpak, afgestemd op de specifieke uitdagingen in een gebied, blijft daarom essentieel. Met de bijsturing van het mestbeleid eind 2024 zijn duidelijke stappen gezet. De invoering van beschermingsstroken langs waterlopen en de gebiedsgerichte bemestingsreducties dragen bij aan een gerichtere aanpak waar dat het meest nodig is. Duurzame praktijken, die minstens even effectief zijn als de bemestingsreductie, bieden tegelijk kansen voor landbouwers en worden gestimuleerd.
Het Mestrapport brengt cijfers over de toepassing van de nieuwe mestmaatregelen en duurzame praktijken op het terrein. Verder bundelt het rapport gegevens over de meststromen in Vlaanderen.
De analyses in het rapport vormen een belangrijke kennisbasis voor de evaluatie van het mestbeleid en voor toekomstige beleidskeuzes.
Samen werken aan waterkwaliteit
De VLM benadrukt dat de verbetering van de waterkwaliteit een gedeelde verantwoordelijkheid is. Landbouwers, overheid en andere betrokken actoren zullen ook de komende jaren moeten blijven samenwerken om de doelstellingen van de Europese Nitraatrichtlijn en de Kaderrichtlijn Water te realiseren.
Via begeleiding, sensibilisering, handhaving en innovatieve landbouwpraktijken blijft de VLM landbouwers ondersteunen bij het beperken van nutriëntenverliezen en het duurzaam beheer van bodem en water.
Bekijk hier het volledige 
Mestrapport 2026.